Πολλοί είναι εκείνοι που αναρωτιούνται πώς μπορούν να βελτιώσουν τη μνήμη και την ικανότητα συγκέντρωσής τους. Προβλήματα μνήμης δεν αντιμετωπίζουν μόνο άτομα της τρίτης ηλικίας· συχνά ακούμε παράπονα και από άλλες ηλικιακές ομάδες, όπως φοιτητές και επαγγελματίες που διανύουν αγχωτικές περιόδους ή βρίσκονται στα πρόθυρα σημαντικών εξετάσεων. Όλοι θα ήθελαν να γνωρίζουν τεχνικές και συμβουλές για τη βελτίωση της μνήμης και της πνευματικής απόδοσης.
Είναι γνωστό ότι παράγοντες που σχετίζονται με τη συμπεριφορά, τη διατροφή και τον τρόπο ζωής διαδραματίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην ψυχική μας υγεία. Προτού εξετάσουμε τη χορήγηση συμπληρωμάτων διατροφής ή φαρμάκων, είναι απαραίτητο να αποκατασταθεί ισορροπία ως προς αυτούς τους παράγοντες.

Κάποιες συμβουλές που μπορούμε να δώσουμε είναι:

Καλό ύπνο!

Ο ύπνος, τόσο ποιοτικά όσο και ποσοτικά, αποτελεί πολύ σημαντικό στοιχείο στη διαδικασία της απομνημόνευσης και της μάθησης. Μελέτες δείχνουν ότι ο ύπνος βοηθά στη βελτίωση της μνήμης με δύο τρόπους: πρώτον, ένας καλός ύπνος ενισχύει την προσοχή και διευκολύνει την αποτελεσματική μάθηση· δεύτερον, ο ίδιος ο ύπνος συμβάλλει στην ενοποίηση των αναμνήσεων και των νέων γνώσεων στη μακροχρόνια μνήμη (Μελέτη). Συνήθειες όπως το άστατο ωράριο ύπνου, η αργοπορημένη αφύπνιση τα Σαββατοκύριακα και ο ανεπαρκής ύπνος οδηγούν σε κακή συνολική απόδοση.

Αθληθείτε!

Εκτός από τα γνωστά οφέλη της άσκησης για την υγεία — όπως η μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακών παθήσεων, η πρόληψη της κατάθλιψης και η διατήρηση της φυσικής κατάστασης — οι έρευνες έχουν δείξει ότι η τακτική σωματική άσκηση βελτιώνει τη μνήμη και τη σκέψη. Συγκεκριμένα, οι ασκήσεις καρδιοτονωτικού τύπου οδηγούν σε αύξηση του μεγέθους του ιππόκαμπου, της εγκεφαλικής δομής που εμπλέκεται στη λεκτική μνήμη και τη μάθηση (Μελέτη).

Πόση άσκηση χρειαζόμαστε;

Οι τυπικές συστάσεις ξεκινούν από μισή ώρα μέτριας σωματικής άσκησης τις περισσότερες ημέρες της εβδομάδας, ή 150 λεπτά συνολικά εβδομαδιαίως. Εάν αυτό φαίνεται δύσκολο, ξεκινήστε με λίγα λεπτά την ημέρα και αυξάνετε σταδιακά κατά πέντε έως δέκα λεπτά κάθε εβδομάδα, μέχρι να επιτύχετε τον στόχο σας (Μελέτη).

Χαλαρώστε!

Οι σωματικές και ψυχικές ασκήσεις χαλάρωσης προάγουν τη γνωστική λειτουργικότητα. Οι τεχνικές χαλάρωσης και αυτοβελτίωσης έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν την κόπωση και το άγχος, ενώ παράλληλα βελτιώνουν σημαντικά την προσοχή, την οπτικοχωρική επεξεργασία και τη μνήμη.

Σωστή Διατροφή

Εκτός από τις γενικές συστάσεις — όπως η εξασφάλιση της κατάλληλης θερμιδικής πρόσληψης για τη διατήρηση του σωστού σωματικού βάρους, η τήρηση κανονικού προγράμματος γευμάτων, η μείωση των κορεσμένων λιπών και η καθημερινή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών — η διατροφή αποτελεί θεμελιώδη παράγοντα για την υγεία του εγκεφάλου. (Διαβάστε περισσότερα εδώ)

Οργάνωση του χώρου μελέτης

Η επιλογή κατάλληλου χώρου μελέτης είναι εξίσου σημαντική στη διαδικασία μάθησης. Ο χώρος θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο ήσυχος και απαλλαγμένος από περισπασμούς. Η κλασική μουσική έχει αποδειχθεί ότι ευνοεί τη συγκέντρωση· ειδικά η μπαρόκ μουσική συνθετών όπως ο Μότσαρτ, ο Βιβάλντι και ο Μπαχ προκαλεί ψυχική χαλάρωση και βελτιώνει την πνευματική απόδοση (1). Αντίθετα, ο έντονος θόρυβος επηρεάζει αρνητικά τη μάθηση.

Τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό: να έχετε κίνητρα!

Μια πρόσφατη μελέτη μεταξύ φοιτητών ιατρικής αποκαλύπτει τους κύριους παράγοντες που επηρεάζουν την ακαδημαϊκή απόδοση. Παρατηρήθηκε ότι οι φοιτητές με εξαιρετικές επιδόσεις μοιράζονται κοινά χαρακτηριστικά: περιορίζουν τη χρήση των κοινωνικών δικτύων, διαθέτουν ισχυρά κίνητρα και βρίσκουν πραγματική απόλαυση στη μάθηση